Paragraaf Verbonden partijen

Inleiding

Verbonden partijen zijn privaat- of publiekrechtelijke organisaties, waarin de provincie een bestuurlijk en financieel belang heeft. Het aangaan van banden met (verbonden) partijen komt voort uit het publiek belang. Voorbeelden van verbonden partijen zijn deelnemingen in vennootschappen (NV, BV), verenigingen, stichtingen en gemeenschappelijke regelingen (GR). Het beleidskader deelnemingen is vastgelegd in de Beleidsnota Verbonden Partijen 2008-2011, die eind 2012 wordt herzien.

Vanwege de bestuurlijke, beleidsmatige en/of financiële belangen en mogelijke risicos dient op grond van het BBV en de Wet gemeenschappelijke regeling de paragraaf Verbonden partijen op genomen te worden in de begroting en rekening. Naast de wettelijk verplichte informatie is per verbondenpartij aangegeven wie de vertegenwoordigende gedeputeerde is en welke rol hij of zij vervult (opdrachtgever of eigenaar).

 

Wijzigingen

Er hebben zich in 2012 een aantal wijzigingen bij de verbonden partijen voorgedaan. Deze wijzigingen hebben zowel betrekking op het aantal deelnemingen als de provinciale bijdrage en/of intrinsieke waarde van het aandelenkapitaal. Hieronder volgen enkele kengetallen en een nadere toelichting of specificatie.

Verbonden partijen

2012

2013

Verschil en toelichting

Aantal

41 partijen

35 partijen

- 6 partijen

Eind 2011 is binnen de ambtelijke organisatie een nieuwe eenheid verbonden partijen opgericht met als doel de financiële- en juridische risicos bij de deelnemingen beter te beoordelen en daarover te adviseren. Mede hierdoor is bij de verbonden partijen stringenter getoetst op de definitie van verbonden partij zoals aangegeven in het BBV. Dit heeft tot gevolg gehad dat 6 stichtingen niet meer als verbonden partij worden aangemerkt. Dit zijn de Stichting Werelderfgoed Kinderdijk (SWEK), de Stichting Kennisalliantie en de drie Collectief Vraagafhankelijk Vervoer stichtingen, waarmee uitsluitend een subsidierelatie bestaat. Het lidmaatschap van de Stichting Kennisinfrastructuur Mainport Rotterdam is ingevolge de statuten van rechtswege beëindigd, mede in relatie tot de volledig afbouw van de boekjaarsubsidie.

Totaal bedrag

€ 78.693.171

€ 91.123.194

+ € 12.430.023

De toename wordt voornamelijk veroorzaakt door het in 2013 (volledig) operationeel worden van de Omgevingsdiensten Haaglanden, West-Holland en Midden-Holland.

Prog.1 Groen & Water

€ 5.429.733

€ 5.367.461

- € 62.272

De provinciale bijdrage aan de natuur- en recreatie-schappen is ligt gedaald. De aard en omvang van deze daling verschilt per schap en is afhankelijk van:

· De mate waarin in 2013 nieuwe gebieden in beheer zullen worden genomen (verschillend per schap).

· De gehanteerde indexering (overal gelijk).

· De nog openstaande bezuinigingsopgave (verschillend per schap).

Prog.2 Mobiliteit & milieu

€ 30.962.639

€ 43.045.256

+ € 12.082.617

Omgevingsdiensten West-Holland en Midden-Holland zullen in 2013 volledig operationeel worden (vol jaar) en per 1 januari zal de omgevingsdienst Haaglanden daar bijkomen.

Prog.3 Ruimte&Wonen& Economie

€ 3.094.823

€ 2.955.288

- € 139.535

De intrinsieke waarde van verschillende aandelen in private rechtspersonen zoals N.V.s, B.V.s en C.V.s is licht gedaald.

Prog.4 Bestuur& Samenleving

€ 11.008.976

€ 10.447.317

- € 561.659

De intrinsieke waarde van het aandeel Proav N.V. is licht gedaald.

Prog.5 Integrale Ruimtelijke Projecten

€ 2.086.000

€ 1.945.716

- € 140.284

De provinciale bijdrage aan de IRPs is ligt gedaald.

Prog.6 Middelen

€ 26.111.000

€ 27.362.156

+ € 1.251.156

De intrinsieke waarde van de aandelen Delta, Bank Nederlandse Gemeenten en Nederlandse Waterschapsbank zijn licht gestegen.

 

Voorzieningen

In verband met de verslechterde financiële situatie of vooruitzichten zijn bij enkele verbonden partijen voorzieningen getroffen om de financiële gevolgen in de toekomst af te dekken. De volgende (bijgestelde)voorzieningen zijn getroffen:

Voorziening

2011

2012

Beheer Grondwaterontrekking Delft Noord

1.428.781

906.088

Warmtebedrijf Rotterdam

1.800.000

1.645.286

RZG Zuidplas

-

12.000.000

Totaal

3.228.781

14.551.374

 

Register verbonden partijen

Alvorens hieronder het register met de gegevens van de verbonden partijen weer te geven, volgt hieronder eerst een aantal definities die gebruikt zijn voor het cijfermateriaal.

Eigen vermogen:

Onder eigen vermogen wordt verstaan de algemene reserves en verschillende bestemmingsreserves.

Vreemd vermogen:

Onder vreemd vermogen wordt verstaan leningen en/of waarborgen met een looptijd langer dan één jaar.

Er zijn geen bijstellingen opgenomen voor dit onderwerp in de Voorjaarsnota 2013.

Er zijn geen bijstellingen opgenomen voor dit onderwerp in de Najaarsnota 2013.

Inleiding

Verbonden partijen zijn privaat- of publiekrechtelijke organisaties waarin de provincie een bestuurlijk en financieel belang heeft. Het aangaan van banden met (verbonden) partijen komt voort uit het publiek belang. Voorbeelden van verbonden partijen zijn deelnemingen in vennootschappen (NV, BV), verenigingen, stichtingen en gemeenschappelijke regelingen (GR). Het beleidskader deelnemingen is vastgelegd in de Beleidsnota Verbonden Partijen 2013-2016.

Vanwege de bestuurlijke, beleidsmatige en/of financiële belangen en mogelijke risico’s dient op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) en de Wet gemeenschappelijke regeling de Paragraaf Verbonden partijen opgenomen te worden in de begroting en rekening. Naast de wettelijk verplichte informatie is per verbonden partij aangegeven wie de vertegenwoordigende gedeputeerde is en welke rol hij of zij vervult (opdrachtgever of eigenaar).

Wijzigingen

Het voorgaande heeft onder meer tot gevolg gehad dat een zestal stichtingen in 2013 niet meer als verbonden partij wordt aangemerkt. Enerzijds omdat de provincie met deze stichtingen alleen een subsidierelatie heeft (in geval van de Stichting Werelderfgoed Kinderdijk, de Stichting Kennisalliantie en de drie stichtingen Collectief Vraagafhankelijk Vervoer) en anderzijds omdat het lidmaatschap ingevolge de statuten van rechtswege is beëindigd (Stichting Kennisinfrastructuur Mainport Rotterdam). Het aantal verbonden partijen is daardoor gedaald van 41 naar 35.

Verder heeft zich een aantal (financiële) wijzigingen bij de verbonden partijen voorgedaan. Deze zijn van invloed (geweest) op de provinciale deelnemersbijdrage en/of intrinsieke waarde van het aandelenkapitaal. Deze wijzigingen zijn zichtbaar gemaakt in het analyseoverzicht met de belangrijkste financiële kentallen van de verbonden partijen. In dit overzicht zijn de resultaten overgenomen uit de meest recente Jaarrekening 2012 van de verbonden partijen. Voor het verkrijgen van meer inzicht in het verloop zijn ook de prognosecijfers overgenomen uit de Begrotingen 2012 en 2013 van de verbonden partijen inclusief een beschrijving van de afwijkingen.

Register verbonden partijen

Alvorens het analyseoverzicht en het register van de verbonden partijen weer te geven volgt eerst een aantal definities die gebruikt zijn voor het cijfermateriaal.

Verbonden partij

Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de provincie een bestuurlijk en financieel belang heeft (artikel 1 BBV). Een bestuurlijk belang houdt in dat de provincie op enigerlei wijze zeggenschap heeft. Een financieel belang betekent dat de provincie financiële middelen ter beschikking heeft gesteld, die ze kwijt is in geval van faillissement van de organisatie.

Een verbonden partij kan een deelneming zijn in de zin van artikel 379, boek 2 BW, dat wil zeggen een participatie in een kapitaalvennootschap, maar het kan ook een deelneming in een vereniging, stichting, gemeenschappelijke regeling of andere publiek- of privaatrechtelijke rechtsvorm betreffen.

Omzet

Het totaal aan alle (incidentele) baten van de verbonden partij.

Provinciale deelnemersbijdrage

De jaarlijkse deelnemersbijdrage ten behoeve van de uitvoering van provinciale taken en/of ter dekking van het (exploitatie)tekort van de verbonden partij.

Waardering aandelenpakket

Het aandelenbezit van de provincie wordt aangemerkt als deelneming (art. 1, lid e, BBV) en tevens als verbonden partij (art.1, lid b, BBV). Waardering gebeurt tegen verkrijgingsprijs (art. 63 lid 1, BBV).

Ingeval sprake is van een duurzame waardevermindering gebeurt waardering tegen de (lagere) marktwaarde (art. 65, lid 2, BBV). Voor de beoordeling of sprake is van een duurzame waardevermindering kunnen diverse indicatoren worden gehanteerd. Ingeval van een going concern wordt de intrinsieke waarde van de aandelen of de marktwaarde over meerdere jaren in ogenschouw genomen en afgezet tegen al bekende toekomstige ontwikkelingen.

Intrinsieke waarde van het aandelenkapitaal

De intrinsieke waarde van het provinciaal aandeel wordt berekend door de totale intrinsieke waarde van het gestorte aandelenkapitaal te delen door het aantal aandelen dat de provincie bezit.

Eigen vermogen

Onder eigen vermogen wordt verstaan de algemene reserves en verschillende bestemmingsreserves.

Vreemd vermogen

Onder vreemd vermogen wordt verstaan leningen en/of waarborgen met een looptijd langer dan één jaar.

Analyse(overzicht) van de belangrijkste financiële kentallen van de verbonden partijen

Voor de provinciale Jaarrekening 2013 worden de resultaten van de Jaarrekeningen 2012 van de verbonden partijen afgezet tegen de geprognosticeerde budgetten van de provinciale Begroting 2012 (die gelijk is aan de Begrotingen 2012 van de verbonden partijen). De resultaten van de Jaarrekeningen 2013 van de verbonden partijen zijn pas medio 2014 bekend en zijn niet in deze jaarrekening opgenomen.

Verbonden partijen

Prognose/ Resultaat

Prognose

Verschil en toelichting

 

Begr.

2012

Rek.

2012

Begr.

2013

(bedragen zijn x € 1 mln en afgerond op 1 decimaal)

Programma’s 1 t/m 6

     

Het verschil en de toelichting hebben betrekking op de ver­antwoording van de Jaarrekeningen 2012 van de verbonden partijen. Waar dit een meerwaarde heeft wordt naar de Begrotingen 2013 van de verbonden partijen gekeken.

Totaal aantal partijen

41

41

35

Het aantal verbonden partijen is in 2012 gelijk gebleven. Eind 2013 is dit aantal gedaald naar 35 partijen vanwege herdefinitie.

Totaal deelnemersbijdragen

€ 40,5

€ 44,7

€ 52,2

De extra uitgaven worden in 2012 veroorzaakt door de start van de omgevingsdiensten Midden-Holland en West-Holland en de aanvullende opdrachten aan alle omgevingsdiensten in de loop van dat jaar. In 2013 zijn de uitgaven verder opgelopen door de start van de omgevingsdienst Haaglanden.

Totaal intrinsieke waarde

€ 38,2

€ 38,2

€ 38,9

De intrinsieke waarde van het provinciale aandelenpakket is licht gestegen, wat met name wordt veroorzaakt door de toename van de waarde van de aandelen Bank Nederlandse Gemeenten.

Totaal financieel belang

€ 78,7

€ 82,9

€ 91,1

 
         

Programma 1 Groen en Water

     

In programma 1 zijn opgenomen alle natuur- en recreatieschappen en de Grondwateronttrekking Delft.

Subtotaal aantal partijen

12

12

12

 

Subtotaal deelnemersbijdragen

€ 5,4

€ 5,4

€ 5,4

 

Subtotaal intrinsieke waarde

€ 0

€ 0

€ 0

 

Totaal financieel belang

€ 5,4

€ 5,4

€ 5,4

 
         

Programma 2 Mobiliteit en Milieu

     

In programma 2 zijn opgenomen alle omgevingsdiensten, de Dordtse Kil, Landelijk Meldpunt Afvalstoffen en NV Warmtebedrijf Rotterdam.

Subtotaal aantal partijen

9

9

8

 

Subtotaal deelnemersbijdragen

€ 31,0

€ 35,4

€ 43,0

 

Subtotaal intrinsieke waarde

€ 0

€ 0

€ 0,2

 

Subtotaal financieel belang

€ 31,0

€ 35,4

€ 43,2

 
         

Programma 3 Ruimte, Wonen en Economie

   

In programma 3 zijn opgenomen de Ontwikkelings­maatschappij Nieuwe Westland NV/BV/CV (ONW), de ROM-Drechtsteden NV/BV/CV (ROM-D), de ROM-Zuidvleugel (ROM-Z, m.i.v. dec. '13: InnovationQuarter), de Stichting Bodembeheer Krimpenerwaard (SBK), de Proav NV en Stichting Zellingwijk.

Subtotaal aantal partijen

11

11

6

Een aantal stichtingen wordt in 2013 niet meer als verbonden partij aangemerkt, omdat de provincie met deze stichtingen alleen een subsidierelatie heeft.

Subtotaal deelnemersbijdragen

€ 0,8

€ 0,8

€ 0,8

 

Subtotaal intrinsieke waarde

€ 12,1

€ 12,1

€ 11,4

De intrinsieke waarde van het provinciale aandelenpakket is in 2013 iets gedaald vanwege waardevermindering bij met name ONW en Proav NV.

Subtotaal financieel belang

€ 12,9

€ 12,9

€ 12,2

 
         

Programma 4 Bestuur en Samenleving

   

In programma 4 zijn opgenomen Interprovinciaal Overleg orgaan (IPO), Regio Randstad (P4) en Huis van de Nederlandse Provincies (HNP).

Subtotaal aantal partijen

3

3

3

 

Subtotaal deelnemersbijdragen

€ 1,2

€ 1,2

€ 1,2

 

Subtotaal intrinsieke waarde

€ 0

€ 0

€ 0

 

Subtotaal financieel belang

€ 1,2

€ 1,2

€ 1,2

 
         

Programma 5 Integrale Ruimtelijke Projecten

     

Subtotaal aantal partijen

3

3

3

In programma 5 zijn opgenomen de Regionale Ontwikkelingsorganisatie Zuidplas (ROZ), Grondbank RZG Zuidplas (Grondbank Zuidplas) en de Oude Rijnzone (ORZ).

Subtotaal deelnemersbijdragen

€ 2,1

€ 1,8

€ 1,9

Er is in 2012 een lichte daling van de deelnemersbijdrage te zien. Dit komt voornamelijk door de afname van de rentelasten bij de Grondbank Zuidplas.

Subtotaal intrinsieke waarde

€ 0

€ 0

€ 0

 
         

Subtotaal financieel belang

€ 2,1

€ 1,8

€ 1,9

 
         

Programma 6 Middelen

       

Subtotaal aantal partijen

3

3

3

In programma 6 zijn opgenomen de Delta NV (Delta), de Bank Nederlandse Gemeenten NV (BNG) en de Nederlandse Waterschapsbank (NWB).

Subtotaal deelnemersbijdragen

€ 0

€ 0

€ 0

 

Subtotaal intrinsieke waarde

€ 26,1

€ 26,1

€ 27,4

De waarde van het provinciale aandelenpakket laat een stijging zien voornamelijk veroorzaakt door de stijging van de waarde van de aandelen van BNG.

Subtotaal financieel belang

€ 26,1

€ 26,1

€ 27,4

 

Voorzieningen en reserveringen

In verband met de verslechterde financiële situatie of vooruitzichten zijn bij enkele verbonden partijen voorzieningen of reserveringen getroffen om de mogelijke financiële nadelige gevolgen in de toekomst af te dekken. Het betreft de volgende (bijgestelde) voorzieningen en reserveringen:

Voorziening op grond van provinciale jaarrekening

2011

2012

2013

2014

Beheer Grondwateronttrekking Delft Noord

1,4

0,9

0,1

0

Warmtebedrijf Rotterdam

1,8

1,6

1,7

1,7

RZG Zuidplas

-

12,0

12,0

12,0

Totaal

3,2

14,5

13,8

13,7

Reservering op grond van provinciale jaarrekening

2011

2012

2013

2014

ROM-Zuidvleugel (m.i.v. dec.' 13: InnovationQuarter)

   

1,1

2,2

Totaal

   

1,1

2,2